Płaskie ozdoby choinkowe na szydełku mogą wyglądać jak delikatna koronka, ale o ich końcowym efekcie decydują przede wszystkim dobrze dobrana bawełniana nić, równe naprężenie i staranne blokowanie. Sam wzór to dopiero początek – właściwe wykończenie nadaje śnieżynce ostre ramiona i stabilny kształt.
Dlaczego warto zrobić ozdobę samodzielnie?
Ręcznie wykonana gwiazdka, śnieżynka albo serduszko nie musi być skomplikowana, aby wyróżniała się na choince. Płaska forma zużywa niewiele materiału, szybko rośnie na szydełku i dobrze nadaje się także dla osoby początkującej. Możesz wykonać całą serię w jednym kolorze albo połączyć biel, ecru, czerwień i złoto.
Największą zaletą takich dekoracji jest możliwość dopasowania rozmiaru i charakteru wzoru. Cienki kordonek daje lekką, ażurową śnieżynkę, a grubsza bawełna tworzy bardziej wyrazistą gwiazdkę.
Materiały i narzędzia do płaskich ozdób
Najbardziej przewidywalnym materiałem jest kordonek bawełniany. Bawełna nie mechaci się tak łatwo jak wiele włóczek syntetycznych, dobrze pokazuje małe oczka i po zwilżeniu zachowuje nadany kształt. Akryl również można wykorzystać, ale jego brzegi częściej miękną lub falują.
Rozmiar szydełka dobierz do grubości nici oraz własnego naprężenia. Do bardzo cienkiego kordonka sprawdzi się szydełko około 0,75–1,25 mm, a do nieco grubszej bawełny często używa się 1,5–2,5 mm. Zbyt duże szydełko tworzy luźną siatkę, przez którą wzór traci wyrazistość.
Przed rozpoczęciem przygotuj następujące rzeczy:
- Kordonek bawełniany w wybranym kolorze.
- Szydełko dopasowane do nici, zwykle w zakresie 0,75–2,5 mm.
- Szpilki nierdzewne, które nie zostawią rdzawych śladów na mokrej pracy.
- Igłę dziewiarską i ostre nożyczki do wykończenia nitek.
- Podkładkę do blokowania, kawałek pianki albo karton zabezpieczony folią.
Przy większej serii dobrze jest po wykonaniu pierwszej sztuki zmierzyć jej średnicę po blokowaniu. Dzięki temu łatwiej utrzymać podobny rozmiar kolejnych dekoracji.
Przeczytaj również: Jak zrobić ozdoby choinkowe z dziećmi? Pomysły i inspiracje
Prosta gwiazdka lub śnieżynka – schemat wykonania
W poniższym opisie używam skrótów: o.ł. oznacza oczko łańcuszka, o.ś. – oczko ścisłe, p. – półsłupek, a s. – słupek. Najłatwiej zacząć od sześciu ramion, ponieważ powtarzalność wzoru pomaga kontrolować symetrię.
- Wykonaj magic ring albo 4 o.ł. i zamknij je o.ś. w kółko.
- W pierwszym okrążeniu zrób 1 o.ł., a następnie 12 p. w środek kółka. Zamknij okrążenie o.ś.
- W drugim okrążeniu wykonaj sekwencję: 1 o.ś. w kolejne oczko, 5 o.ł., pomiń następne oczko. Powtórz ją sześć razy, aby powstało sześć łuków.
- W każdy łuk przerób 1 p., 1 półsłupek, 3 s., 1 półsłupek i 1 p. Zamknij okrążenie o.ś. i schowaj końcówkę nici.
Jeśli chcesz uzyskać bardziej koronkowy brzeg, dodaj pikotki. Wykonuje się je zwykle z 3 o.ł. zamkniętych o.ś. w pierwsze z tych oczek. Łańcuszek powinien być równy i lekko napięty, ale nie ściągnięty. Przy zbyt luźnych pikotkach ząbki tracą wyrazistość.
Przeczytaj również: Jak zrobić domowe ozdoby choinkowe? Pomysły i inspiracje
W każdym okrążeniu licz powtórzenia. Jeżeli jedno ramię ma inną liczbę oczek niż pozostałe, sama korekta na szpilkach może nie wystarczyć. Równe naprężenie nici jest szczególnie ważne przy łańcuszkach tworzących łuki. Nie dociągaj mocno oczek ścisłych, ponieważ mogą skręcić całą pracę.
Śnieżynka wykonana z kordonka Ariadna Atłasek 30 i szydełka 0,75 mm może mieć około 8 cm średnicy, ale ostateczny rozmiar zależy od napięcia nici i sposobu blokowania.
Blokowanie i usztywnianie – dwie różne czynności
Blokowanie polega na zwilżeniu robótki, rozprostowaniu jej i przypięciu w docelowym kształcie. Nie musi wiązać się z użyciem żadnego preparatu. Usztywnianie oznacza natomiast nasycenie włókien środkiem, który po wyschnięciu ogranicza ich miękkość. Najpierw można blokować samą wodą, a dopiero później zdecydować, czy potrzebne jest dodatkowe utrwalenie.
Przeczytaj również: Jak zrobić ozdoby choinkowe na szydełku?
Dobór preparatu zależy od tego, czy ozdoba ma pozostać lekko elastyczna, czy ma być bardzo sztywna:
| Metoda | Zalety | Wady | Zastosowanie |
| Żelatyna | Daje wyraźne usztywnienie i dobrze utrwala ostre ramiona. | Wymaga dokładnego rozpuszczenia i może tężeć podczas pracy. | Śnieżynki i gwiazdki o wielu cienkich zakończeniach. |
| Wikol rozcieńczony wodą | Łatwo dobrać lekkie lub mocniejsze utrwalenie. | Za gęsty roztwór może zostawić białe ślady. | Delikatne usztywnianie jasnych ozdób. |
| Krochmal | Sprawdza się przy klasycznych, lekkich dekoracjach. | Może tworzyć plamy na ciemnych nitkach i wymaga starannego wysuszenia. | Białe lub jasne ozdoby o prostym wzorze. |
Przy żelatynie można przygotować roztwór z 20 g żelatyny bez dodatków i połowy szklanki ciepłej wody. Mieszankę trzeba całkowicie rozpuścić, ale nie gotować. Powinna mieć konsystencję rzadkiej śmietany. Przed zastosowaniem na całej serii przetestuj preparat na małym fragmencie albo jednej ozdobie.
Blokowanie wykonaj w następującej kolejności:
- Zwilż ozdobę w letniej wodzie albo zanurz ją w przygotowanym roztworze usztywniającym.
- Odsącz ją w ręczniku, delikatnie dociskając. Nie wykręcaj robótki, ponieważ możesz rozciągnąć pojedyncze oczka.
- Rozłóż pracę na podkładce i przypnij najpierw środek, a następnie przeciwległe ramiona.
- Rozciągaj ozdobę od środka ku brzegom, kontrolując długość ramion i położenie pikotek.
- Zostaw ją do całkowitego wyschnięcia, najlepiej na noc, a potem ostrożnie wyjmij szpilki.
Szpilki wbijaj w oczka, a nie przypadkowo między nitki. Przy śnieżynce warto sprawdzać, czy przeciwległe ramiona leżą na jednej osi. Do prostych gwiazdek wystarczy kilka punktów mocowania, natomiast przy wielu pikotkach trzeba przypiąć także końcówki ząbków. To właśnie ten etap decyduje, czy dekoracja będzie wyglądała jak koronka, czy jak pofalowana serwetka.
Co zrobić, gdy ozdoba traci kształt?
Większość drobnych niedoskonałości można poprawić bez prucia całej pracy:
- Falujące brzegi zwykle wymagają ponownego zwilżenia i rozpięcia z mniejszym naprężeniem.
- Skręcanie pracy często wynika ze zbyt mocno dociągniętego o.ś. albo nierównego zamknięcia okrążenia.
- Dziurę w środku można zmniejszyć, mocno zaciskając magic ring i zabezpieczając końcówkę igłą.
- Nierówne ramiona da się skorygować na szpilkach, jeżeli różnica wynika tylko z napięcia nici.
- Jeżeli jedno ramię ma błędną liczbę oczek, szybciej będzie spruć fragment ostatniego okrążenia niż nadmiernie rozciągać robótkę.
Jak przechowywać gotowe dekoracje?
Po wysuszeniu dodaj pętelkę z nici albo cienkiej wstążki. Płaskie ozdoby najlepiej przechowywać na płasko, w kopercie lub pudełku z przekładkami z papieru. Dzięki temu pikotki i końcówki ramion nie będą się zaginać. Gdy opanujesz podstawowy układ sześciu ramion, możesz zmieniać liczbę łuków, długość łańcuszków i rodzaj wykończenia, tworząc własną serię śnieżynek.
