Ozdoby choinkowe z masy solnej są tanie, łatwe do przygotowania i dają dużą swobodę zdobienia. Wystarczy połączyć mąkę z solą, stopniowo dodać wodę, wyciąć wybrane kształty i powoli je wysuszyć. To ostatni etap ma największy wpływ na trwałość dekoracji.
Własnoręcznie wykonane gwiazdki, serca, aniołki czy bombki mogą stać się spokojną, kreatywną zabawą dla całej rodziny. Do ich przygotowania nie potrzeba specjalistycznych materiałów, a gotowe ozdoby można pomalować, posypać brokatem albo ozdobić odciskanym wzorem.
Przepis na masę solną i potrzebne narzędzia
Podstawowy przepis opiera się na proporcji 1:1 mąki i soli. Z podanej ilości powstaje masa na kilkanaście niewielkich dekoracji, zależnie od ich grubości i rozmiaru.
Przygotuj:
- 1 szklankę mąki pszennej
- 1 szklankę soli kuchennej
- wodę dodawaną stopniowo
- opcjonalnie 1–2 łyżki oleju, jeśli chcesz uzyskać bardziej elastyczne ciasto
Potrzebne będą także:
- wałek do ciasta
- foremki do ciastek
- wykałaczka, rurka do picia lub patyczek
- papier do pieczenia i blacha
- sznurek albo wstążka
Wsyp mąkę i sól do miski, wymieszaj, a następnie powoli dolewaj wodę podczas ugniatania. Nie wlewaj jej od razu, ponieważ masa może stać się zbyt rzadka i klejąca. Ciasto powinno przypominać konsystencją ciasto na pierogi – być gładkie, sprężyste i nie przyklejać się do dłoni. Gdy okaże się zbyt miękkie, dosyp odrobinę mąki. Jeśli się kruszy, dodaj niewielką ilość wody i ponownie wyrób.
Jak uformować ozdoby choinkowe?
Gotową masę podziel na mniejsze porcje. Dzięki temu łatwiej ją wałkować, a pozostała część nie będzie niepotrzebnie wysychać.
- Rozwałkuj masę na placek o grubości około 0,5 cm. Cieńsze elementy mogą łatwiej pękać, a grubsze będą dłużej schnąć.
- Przyłóż foremki do ciasta i wytnij gwiazdki, choinki, serca, księżyce lub inne kształty.
- Usuń nadmiar masy wokół wyciętych wzorów i przełóż dekoracje na blachę wyłożoną papierem do pieczenia.
- Zrób otwór na zawieszkę, zanim ozdoby trafią do piekarnika. Wykałaczka lub rurka pozwoli przygotować równe oczko.
- Jeśli tworzysz aniołka lub Mikołaja, połącz poszczególne elementy, lekko zwilżając miejsca łączenia wodą.
Otwór powinien być wystarczająco duży, aby po wysuszeniu dało się przeciągnąć przez niego sznurek. Zapomnienie o tym etapie oznacza konieczność przyklejania zawieszki, co jest mniej trwałe i może uszkodzić dekorację.
Przeczytaj też: Ozdoby bożonarodzeniowe z materiału – jak zrobić je samodzielnie?
Suszenie ozdób – piekarnik czy naturalne schnięcie?
Masa solna musi wysychać powoli. Zbyt wysoka temperatura tworzy twardą skorupkę na powierzchni, podczas gdy środek pozostaje wilgotny. Taka różnica może prowadzić do pęknięć i odkształceń.
| Metoda | Czas | Zalety | Wady |
|---|---|---|---|
| Naturalne schnięcie | Od kilku dni, zależnie od grubości i wilgotności powietrza | Najmniejsze ryzyko gwałtownego pękania, brak zużycia energii | Długi czas oczekiwania, konieczność obracania ozdób |
| Suszenie w piekarniku | Etapami przez kilka godzin lub dłużej | Szybsze przygotowanie dekoracji | Wymaga niskiej temperatury i regularnej kontroli |
Przy suszeniu naturalnym ułóż ozdoby w suchym, przewiewnym miejscu i obracaj je raz dziennie. Przy metodzie piekarnikowej ustaw około 50–75°C. Możesz suszyć dekoracje etapami, na przykład przez godzinę, następnie wyłączyć piekarnik i pozostawić je do wystygnięcia. Przed kolejnym etapem obróć je na drugą stronę. Czas zależy od grubości ozdób, ich wielkości i wilgotności masy.
Nie ustawiaj od razu wysokiej temperatury. Około 100°C może przyspieszyć proces, ale zwiększa ryzyko pękania, szczególnie przy grubszych figurkach. Kuchenka mikrofalowa nie nadaje się do suszenia masy solnej.
Przeczytaj również: Ozdoby choinkowe z masy porcelanowej – jak zrobić je samodzielnie?
Przed schowaniem dekoracji sprawdź, czy spełnia te warunki:
- ma jednolity kolor bez ciemniejszych, wilgotnych plam
- jest twarda przy delikatnym naciśnięciu
- nie ugina się i nie pozostawia wilgoci na dłoni
- otwór na zawieszkę jest drożny
Jak ozdobić gotowe figurki?
Najprostszy sposób to malowanie farbami akrylowymi, plakatowymi lub temperami. Białe ozdoby możesz udekorować czerwonymi kropkami, zielonymi gałązkami, złotymi ramkami albo wzorem przypominającym lukier. Po wyschnięciu farby można zabezpieczyć powierzchnię bezbarwnym lakierem.
Brokat najlepiej nakładać na jeszcze wilgotną farbę lub na cienką warstwę kleju. Możesz też przetrzeć nim brzegi gwiazdek i serc, aby delikatnie podkreślić ich kształt.
Fakturę przygotuj jeszcze przed suszeniem. Na rozwałkowaną masę przyciśnij koronkę, gałązkę iglaka, serwetkę albo inny materiał o wyraźnym wzorze. Następnie wytnij dekorację. Powstające wgłębienia można po wysuszeniu wypełnić kontrastową farbą lub brokatem.
Bardziej dekoracyjną opcją jest decoupage. Na suchą ozdobę nakłada się cienką warstwę kleju do decoupage, przykłada motyw z górnej warstwy serwetki i delikatnie wygładza go pędzelkiem. Po wyschnięciu całość warto zabezpieczyć lakierem.
Barwienie masy podczas wyrabiania, na przykład kakao, kurkumą lub barwnikiem spożywczym, jest możliwe, ale kolor może zmienić się podczas suszenia. Dodatek cynamonu lub gałki muszkatołowej można potraktować jako opcję eksperymentalną, ponieważ nie każdy przepis daje wtedy taki sam efekt.
Na koniec przewlecz sznurek przez przygotowany otwór i zawiąż pętelkę. Najlepiej zrobić to dopiero po całkowitym wysuszeniu i pomalowaniu ozdoby. Dzięki powolnemu suszeniu i niewielkiej, równej grubości dekoracje będą mniej podatne na pękanie i posłużą przez kolejne sezony.
